5 Thói Quen Xấu Làm Tăng Cholesterol Cần Chú Ý Từ Bỏ

Cholesterol là một chất béo cần thiết cho nhiều hoạt động của cơ thể như cấu tạo màng tế bào, sản xuất hormone và tổng hợp vitamin D. Tuy nhiên, khi cholesterol trong máu, đặc biệt là cholesterol LDL (cholesterol "xấu"), tăng quá cao, nguy cơ hình thành mảng xơ vữa động mạch sẽ tăng lên. Đây là nguyên nhân quan trọng dẫn đến bệnh mạch vành, nhồi máu cơ tim và đột quỵ.

Bên cạnh yếu tố di truyền và một số bệnh lý nền, nhiều thói quen trong cuộc sống hằng ngày cũng góp phần làm tăng cholesterol. Nhận biết và thay đổi những thói quen này là bước quan trọng giúp kiểm soát mỡ máu và bảo vệ sức khỏe tim mạch.

Vì sao thói quen sống ảnh hưởng đến cholesterol?

Gan là cơ quan sản xuất phần lớn lượng cholesterol trong cơ thể. Đồng thời, cholesterol còn được hấp thu từ thực phẩm hằng ngày. Khi chế độ ăn uống và lối sống thiếu lành mạnh kéo dài, quá trình tổng hợp và chuyển hóa chất béo bị rối loạn, làm tăng cholesterol LDL và triglyceride, đồng thời có thể làm giảm cholesterol HDL (cholesterol "tốt").

Những thay đổi này thường diễn ra âm thầm trong nhiều năm và chỉ được phát hiện khi xét nghiệm hoặc khi đã xuất hiện biến chứng tim mạch.

Ăn nhiều chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa

Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất làm tăng cholesterol là chế độ ăn nhiều chất béo không lành mạnh.

Các thực phẩm như thịt mỡ, da gia cầm, nội tạng động vật, bơ, phô mai béo, thức ăn nhanh, đồ chiên rán nhiều lần và bánh kẹo công nghiệp thường chứa nhiều chất béo bão hòa hoặc chất béo chuyển hóa. Những loại chất béo này có thể làm tăng cholesterol LDL và thúc đẩy quá trình xơ vữa động mạch.

Thay vì loại bỏ hoàn toàn chất béo, nên ưu tiên các nguồn chất béo không bão hòa từ cá biển, dầu ô liu, dầu đậu nành, quả bơ và các loại hạt để hỗ trợ sức khỏe tim mạch.

Ít vận động

Lối sống ít vận động đang ngày càng phổ biến do đặc thù công việc văn phòng và thời gian sử dụng thiết bị điện tử kéo dài.

Khi cơ thể ít hoạt động, quá trình chuyển hóa chất béo giảm hiệu quả, dẫn đến tích tụ mỡ trong cơ thể và làm tăng cholesterol LDL cũng như triglyceride. Đồng thời, cholesterol HDL – loại cholesterol có vai trò vận chuyển cholesterol dư thừa về gan để đào thải – cũng có xu hướng giảm.

Duy trì hoạt động thể lực thường xuyên không chỉ giúp cải thiện mỡ máu mà còn hỗ trợ kiểm soát cân nặng, huyết áp và đường huyết.

Hút thuốc lá

Hút thuốc lá là yếu tố nguy cơ quan trọng của nhiều bệnh tim mạch và cũng ảnh hưởng trực tiếp đến cholesterol.

Các chất độc trong khói thuốc làm tổn thương lớp nội mạc mạch máu, thúc đẩy quá trình hình thành mảng xơ vữa và làm giảm cholesterol HDL. Khi lượng HDL giảm, khả năng loại bỏ cholesterol dư thừa khỏi máu cũng giảm theo, khiến nguy cơ tắc nghẽn động mạch tăng lên.

Bỏ thuốc lá là một trong những thay đổi lối sống mang lại lợi ích rõ rệt cho sức khỏe tim mạch và có thể giúp cải thiện chỉ số cholesterol theo thời gian.

Uống nhiều rượu bia

Sử dụng rượu bia quá mức không chỉ gây hại cho gan mà còn làm rối loạn quá trình chuyển hóa lipid.

Đồ uống có cồn có thể làm tăng tổng hợp triglyceride tại gan, đồng thời góp phần gây gan nhiễm mỡ và hội chứng chuyển hóa. Những thay đổi này khiến nguy cơ rối loạn mỡ máu và bệnh tim mạch tăng cao hơn.

Đối với người đã mắc rối loạn lipid máu hoặc có nguy cơ tim mạch, việc hạn chế hoặc tránh sử dụng rượu bia sẽ giúp quá trình kiểm soát cholesterol hiệu quả hơn.

Thức khuya và căng thẳng kéo dài

Giấc ngủ không đầy đủ và tình trạng căng thẳng kéo dài có thể ảnh hưởng đến quá trình điều hòa hormone và chuyển hóa năng lượng trong cơ thể.

Thiếu ngủ làm tăng cảm giác thèm ăn, đặc biệt với các thực phẩm giàu đường và chất béo, trong khi stress kéo dài làm tăng tiết cortisol – hormone có liên quan đến tích tụ mỡ nội tạng và rối loạn chuyển hóa lipid.

Ngoài tác động trực tiếp đến cholesterol, hai thói quen này còn làm tăng nguy cơ béo phì, tăng huyết áp và đái tháo đường type 2, từ đó góp phần làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch.

Làm thế nào để cải thiện cholesterol?

Việc kiểm soát cholesterol không chỉ dựa vào thuốc mà còn cần thay đổi lối sống một cách bền vững.

Một chế độ ăn cân đối với nhiều rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, cá và các loại đậu sẽ giúp cải thiện chuyển hóa chất béo. Đồng thời, nên duy trì ít nhất 150 phút hoạt động thể lực mỗi tuần, kiểm soát cân nặng, ngủ đủ giấc và hạn chế căng thẳng.

Đối với người đã được chẩn đoán rối loạn mỡ máu hoặc đang điều trị bằng thuốc hạ cholesterol, cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ và tái khám định kỳ để theo dõi hiệu quả điều trị.

Kết luận

Nhiều thói quen tưởng chừng vô hại như ăn nhiều thực phẩm giàu chất béo bão hòa, ít vận động, hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia và thường xuyên thức khuya có thể âm thầm làm tăng cholesterol và đẩy nhanh quá trình xơ vữa động mạch.

Thay đổi lối sống theo hướng lành mạnh không chỉ giúp cải thiện chỉ số cholesterol mà còn giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch, đột quỵ và nhiều bệnh mạn tính khác. Kết hợp chế độ dinh dưỡng hợp lý, vận động đều đặn và kiểm tra mỡ máu định kỳ là những giải pháp quan trọng để bảo vệ sức khỏe lâu dài.

Nguồn tham khảo:

https://suckhoedoisong.vn/5-thoi-quen-am-tham-lam-tang-cholesterol-169250617120916303.htm