Nội dung
Chủ đề
Kích thước chữ
Muối không chứa carbohydrate nên không làm đường huyết tăng trực tiếp sau khi ăn. Tuy nhiên, một số nghiên cứu quan sát cho thấy chế độ ăn nhiều muối có liên quan đến nguy cơ mắc tiểu đường tuýp 2 cao hơn. Ngoài ra, ăn quá mặn còn làm tăng huyết áp và nguy cơ tim mạch, những vấn đề đặc biệt đáng lưu ý ở người mắc tiểu đường.
Ăn nhiều muối không đồng nghĩa với việc chắc chắn sẽ mắc bệnh tiểu đường. Bệnh tiểu đường tuýp 2 hình thành do nhiều yếu tố kết hợp, trong đó cơ thể trở nên kháng insulin hoặc không còn sản xuất đủ insulin để duy trì đường huyết ở mức bình thường.
Các yếu tố nguy cơ đã được xác định rõ hơn bao gồm:
Thừa cân hoặc béo phì.
Ít vận động.
Tiền tiểu đường.
Tuổi cao.
Có người thân mắc tiểu đường tuýp 2.
Tiền sử tiểu đường thai kỳ.
Một số rối loạn chuyển hóa và bệnh lý đi kèm.
CDC không xếp việc ăn nhiều muối đơn thuần vào nhóm nguyên nhân trực tiếp gây tiểu đường tuýp 2.
Tuy nhiên, điều này không có nghĩa người thường xuyên ăn mặn có thể bỏ qua ảnh hưởng của chế độ ăn nhiều muối đối với sức khỏe.

Ăn nhiều muối không bị tiểu đường
Một số nghiên cứu gần đây phát hiện mối liên hệ giữa thói quen sử dụng nhiều muối và nguy cơ mắc tiểu đường tuýp 2.
Một nghiên cứu trên hơn 368.000 người từ UK Biobank ghi nhận những người thường xuyên thêm muối vào thức ăn có nguy cơ phát triển tiểu đường tuýp 2 cao hơn so với nhóm hiếm khi hoặc không thêm muối. Tuy nhiên, đây là nghiên cứu quan sát nên chỉ cho thấy mối liên quan, chưa chứng minh muối trực tiếp gây bệnh tiểu đường.
Một phân tích tổng hợp gồm hơn 500.000 người cũng nhận thấy lượng natri có liên quan đến tình trạng tiểu đường tuýp 2, nhưng các tác giả nhấn mạnh chưa thể kết luận về quan hệ nhân quả do phần lớn bằng chứng đến từ nghiên cứu quan sát.
Một lý do có thể giải thích mối liên hệ trên là nhiều thực phẩm chứa nhiều muối cũng thuộc nhóm thực phẩm chế biến sẵn như:
Thịt chế biến.
Mì ăn liền.
Đồ hộp.
Xúc xích.
Đồ ăn nhanh.
Snack.
Các loại nước sốt và gia vị chế biến sẵn.
Những thực phẩm này không chỉ nhiều natri mà còn có thể chứa nhiều năng lượng, chất béo bão hòa hoặc carbohydrate tinh chế. Nếu ăn thường xuyên với khẩu phần lớn, chúng có thể góp phần gây dư thừa năng lượng và tăng cân.
Trong khi đó, thừa cân và béo phì là những yếu tố nguy cơ quan trọng của tiền tiểu đường và tiểu đường tuýp 2.
Ảnh hưởng rõ ràng nhất của chế độ ăn quá nhiều natri là làm tăng huyết áp. WHO cho biết lượng natri cao trong chế độ ăn có liên quan đến tăng huyết áp, từ đó làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch và đột quỵ.
Đây là vấn đề đặc biệt đáng lưu ý ở người mắc tiểu đường bởi tiểu đường và tăng huyết áp khi xuất hiện cùng nhau có thể làm tăng nguy cơ biến chứng tim mạch và thận.

Ăn mặn có nguy cơ làm tăng huyết áp
Người mắc tiểu đường nên hạn chế ăn quá mặn, đặc biệt nếu đồng thời mắc tăng huyết áp, bệnh tim mạch hoặc bệnh thận.
Giảm lượng muối không phải nhằm mục đích trực tiếp làm giảm đường huyết mà chủ yếu giúp kiểm soát huyết áp và giảm nguy cơ tim mạch.
Theo WHO, người trưởng thành nên tiêu thụ dưới 2.000 mg natri mỗi ngày, tương đương dưới 5 g muối/ngày, tức chưa đến một thìa cà phê muối. Lượng này bao gồm cả muối có sẵn trong thực phẩm, nước chấm và lượng thêm vào trong quá trình chế biến.
Vì vậy, không nên chỉ tính lượng muối trực tiếp cho vào món ăn. Nước mắm, nước tương, hạt nêm, thực phẩm đóng hộp và thực phẩm chế biến sẵn cũng có thể cung cấp một lượng natri đáng kể.
Để giảm lượng muối nhưng vẫn đảm bảo món ăn ngon miệng, có thể bắt đầu bằng những thay đổi đơn giản:
Giảm dần lượng muối, nước mắm và nước tương khi nấu ăn.
Hạn chế chấm thêm nước mắm hoặc nước tương khi món ăn đã được nêm.
Giảm mì ăn liền, xúc xích, thịt chế biến, đồ hộp và snack mặn.
Đọc nhãn dinh dưỡng để kiểm tra hàm lượng natri của thực phẩm đóng gói.
Sử dụng hành, tỏi, tiêu, gừng, chanh và các loại rau thơm để tạo hương vị thay cho việc nêm quá nhiều muối.
Ưu tiên thực phẩm tươi và các món chế biến tại nhà.
WHO cũng khuyến nghị hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, nước sốt thương mại và các sản phẩm ăn liền để giảm lượng natri trong khẩu phần.
Kết luận
Ăn mặn không trực tiếp gây bệnh tiểu đường, nhưng một số nghiên cứu quan sát cho thấy thói quen tiêu thụ nhiều muối có liên quan đến nguy cơ tiểu đường tuýp 2 cao hơn. Quan trọng hơn, ăn quá mặn làm tăng nguy cơ tăng huyết áp và bệnh tim mạch. Vì vậy, nên duy trì lượng muối dưới 5 g mỗi ngày, ăn uống cân bằng, kiểm soát cân nặng và vận động thường xuyên để bảo vệ sức khỏe chuyển hóa.
Mọi thông tin chỉ mang tính chất tham khảo không phục vụ điều trị, người bệnh nên đến các cơ sở y tế uy tín để thăm khám.
Xem hệ thống nhà thuốc đối tác của YWAY toàn quốc