Bệnh Giãn Mạch Vành Tim Là Gì? Nguyên Nhân, Triệu Chứng Và Cách Điều Trị

Bệnh giãn mạch vành tim là tình trạng động mạch vành giãn rộng bất thường, ảnh hưởng đến lưu thông máu nuôi tim. Dù ít gặp hơn hẹp mạch vành, bệnh vẫn tiềm ẩn nguy cơ hình thành huyết khối, nhồi máu cơ tim và rối loạn nhịp. Nhận biết sớm và điều trị đúng cách giúp giảm biến chứng nguy hiểm.

Bệnh giãn mạch vành tim là gì?

Động mạch vành là hệ thống mạch máu có nhiệm vụ cung cấp oxy và chất dinh dưỡng cho cơ tim. Bệnh giãn mạch vành tim (Coronary Artery Ectasia) xảy ra khi đường kính của một đoạn động mạch vành giãn lớn hơn khoảng 1,5 lần so với đoạn mạch bình thường kế cận.

Sự giãn bất thường này khiến dòng máu lưu thông chậm hơn, làm tăng nguy cơ ứ đọng máu và hình thành huyết khối trong lòng mạch. Nếu cục máu đông gây tắc hoàn toàn động mạch vành, người bệnh có thể bị nhồi máu cơ tim cấp.

Bệnh có thể xuất hiện đơn độc hoặc đi kèm với xơ vữa động mạch vành.

Nguyên nhân gây giãn mạch vành tim

Nguyên nhân phổ biến nhất của bệnh giãn mạch vành là xơ vữa động mạch. Quá trình viêm kéo dài và tổn thương thành mạch khiến lớp cơ và mô đàn hồi của động mạch suy yếu, dẫn đến hiện tượng giãn rộng bất thường.

Ngoài xơ vữa động mạch, bệnh còn có thể liên quan đến một số nguyên nhân khác như:

• Dị tật bẩm sinh của động mạch vành.

• Bệnh Kawasaki ở trẻ em.

• Các bệnh viêm mạch máu.

• Rối loạn mô liên kết như hội chứng Marfan hoặc hội chứng Ehlers-Danlos.

• Chấn thương hoặc biến chứng sau can thiệp tim mạch.

Một số yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu, hút thuốc lá và béo phì cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Triệu chứng của bệnh giãn mạch vành tim

Ở giai đoạn đầu, nhiều người bệnh không có triệu chứng rõ ràng và chỉ được phát hiện tình cờ khi chụp mạch vành.

Khi bệnh tiến triển, người bệnh có thể gặp các biểu hiện như:

• Đau tức ngực, đặc biệt khi gắng sức.

• Khó thở.

• Hồi hộp hoặc đánh trống ngực.

• Mệt mỏi kéo dài.

• Chóng mặt hoặc ngất trong một số trường hợp.

Nếu xuất hiện đau ngực dữ dội kéo dài, khó thở nhiều, vã mồ hôi hoặc đau lan lên vai trái, hàm dưới, người bệnh cần đến cơ sở y tế ngay vì đây có thể là dấu hiệu của nhồi máu cơ tim cấp.

Bệnh giãn mạch vành tim có thể gây đột tử

Bệnh giãn mạch vành tim có nguy hiểm không?

Bệnh giãn mạch vành không phải lúc nào cũng gây triệu chứng nghiêm trọng, nhưng vẫn tiềm ẩn nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được theo dõi và điều trị.

Một số biến chứng có thể gặp gồm:

• Hình thành huyết khối trong lòng động mạch vành.

• Nhồi máu cơ tim.

• Rối loạn nhịp tim.

• Suy tim do giảm tưới máu cơ tim kéo dài.

• Đột tử do biến cố tim mạch.

Nguy cơ biến chứng thường cao hơn nếu người bệnh đồng thời mắc hẹp động mạch vành hoặc có nhiều yếu tố nguy cơ tim mạch.

Chẩn đoán bệnh giãn mạch vành tim

Để xác định bệnh, bác sĩ sẽ kết hợp thăm khám lâm sàng với các phương pháp chẩn đoán hình ảnh.

Các kỹ thuật thường được sử dụng bao gồm:

• Điện tâm đồ (ECG).

• Siêu âm tim.

• Chụp cắt lớp vi tính mạch vành (CT mạch vành).

• Chụp động mạch vành qua ống thông – tiêu chuẩn vàng để đánh giá mức độ giãn và phát hiện các tổn thương phối hợp.

Việc chẩn đoán sớm giúp bác sĩ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và giảm nguy cơ biến chứng.

Điều trị bệnh giãn mạch vành tim

Hiện nay chưa có phương pháp điều trị giúp động mạch vành trở lại kích thước bình thường. Mục tiêu điều trị chủ yếu là cải thiện triệu chứng, phòng ngừa hình thành cục máu đông và giảm nguy cơ biến cố tim mạch.

Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định:

• Thuốc chống kết tập tiểu cầu hoặc thuốc chống đông khi có nguy cơ huyết khối.

• Thuốc hạ cholesterol nếu người bệnh có xơ vữa động mạch.

• Thuốc kiểm soát huyết áp và các bệnh lý đi kèm.

• Can thiệp mạch vành hoặc phẫu thuật trong một số trường hợp đặc biệt.

Người bệnh cần tuân thủ phác đồ điều trị và không tự ý ngừng thuốc khi chưa có chỉ định của bác sĩ.

[Xem thêm] Bệnh Hẹp Mạch Vành Tim: Nguyên Nhân, Triệu Chứng Và Cách Điều Trị

Cách phòng ngừa biến chứng giãn mạch vành tim

Bên cạnh điều trị bằng thuốc, thay đổi lối sống đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát bệnh.

Người bệnh nên:

• Duy trì chế độ ăn ít muối, ít chất béo bão hòa và tăng cường rau xanh, trái cây.

• Kiểm soát cholesterol, huyết áp và đường huyết.

• Tập luyện thể dục đều đặn theo hướng dẫn của bác sĩ.

• Bỏ thuốc lá và hạn chế rượu bia.

• Duy trì cân nặng hợp lý.

• Khám tim mạch định kỳ để theo dõi tiến triển của bệnh.

Kết luận

Bệnh giãn mạch vành tim là tình trạng động mạch vành giãn bất thường, có thể làm tăng nguy cơ hình thành huyết khối, nhồi máu cơ tim và nhiều biến chứng tim mạch khác. Mặc dù chưa thể điều trị khỏi hoàn toàn, việc phát hiện sớm, kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ và tuân thủ phác đồ điều trị sẽ giúp giảm nguy cơ biến chứng, cải thiện chất lượng cuộc sống và bảo vệ sức khỏe tim mạch lâu dài.

Nguồn tham khảo:

https://www.vinmec.com/vie/bai-viet/benh-mach-vanh-bieu-hien-nguyen-nhan-va-cach-dieu-tri-o-vinmec-vi

https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0010865013000052