Website/Ứng dụng đang trong quá trình thử nghiệm
Đăng nhập để hưởng những đặc quyền dành riêng cho thành viên
Nội dung
24/06/2026
720 lượt xem
4.8/5(297)Kích thước chữ
Bệnh tim mạch là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu hiện nay. Nhiều người lo lắng liệu yếu tố di truyền có khiến họ dễ mắc bệnh hơn khi trong gia đình đã có người bị tim mạch. Thực tế, di truyền có ảnh hưởng nhất định nhưng không phải yếu tố duy nhất quyết định nguy cơ mắc bệnh tim.
Câu trả lời là có.
Nhiều nghiên cứu cho thấy một số bệnh tim mạch có liên quan chặt chẽ đến yếu tố di truyền. Nếu cha mẹ, anh chị em ruột hoặc người thân trong gia đình mắc bệnh tim mạch, nguy cơ mắc bệnh của các thành viên khác cũng có thể cao hơn so với người không có tiền sử gia đình.
Tuy nhiên, di truyền không phải là yếu tố quyết định hoàn toàn. Nguy cơ mắc bệnh tim còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác như:
Chế độ ăn uống.
Thói quen hút thuốc lá.
Uống rượu bia.
Tình trạng thừa cân, béo phì.
Mức độ vận động thể chất.
Các bệnh lý nền như đái tháo đường hoặc tăng huyết áp.
Điều này có nghĩa là dù mang yếu tố di truyền, bạn vẫn có thể giảm nguy cơ mắc bệnh bằng cách duy trì lối sống lành mạnh và theo dõi sức khỏe định kỳ.
Bệnh tim di truyền xảy ra khi một hoặc nhiều gen liên quan đến cấu trúc hoặc chức năng tim bị đột biến và được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Các đột biến gen này có thể ảnh hưởng đến:
Cấu trúc cơ tim.
Hệ thống dẫn truyền điện tim.
Chức năng van tim.
Quá trình chuyển hóa cholesterol.
Sự phát triển của tim trong giai đoạn bào thai.
Tùy từng loại bệnh, nguy cơ di truyền có thể khác nhau. Một số bệnh chỉ cần một gen bất thường từ cha hoặc mẹ đã đủ làm tăng nguy cơ mắc bệnh ở con cái.
Ngoài ra, không phải ai mang gen bệnh cũng sẽ biểu hiện triệu chứng ngay từ nhỏ. Nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi trưởng thành hoặc sau khi xuất hiện biến chứng.
Một số bệnh cơ tim có tính chất di truyền khá rõ rệt, bao gồm:
Bệnh cơ tim phì đại.
Bệnh cơ tim giãn.
Bệnh cơ tim thất phải gây loạn nhịp.
Các bệnh lý này làm thay đổi cấu trúc hoặc chức năng co bóp của tim, từ đó làm tăng nguy cơ suy tim, rối loạn nhịp tim hoặc đột tử.
Người có tiền sử gia đình mắc bệnh cơ tim nên được tầm soát tim mạch định kỳ ngay cả khi chưa có triệu chứng.
Một số dạng rối loạn nhịp tim có nguồn gốc di truyền có thể ảnh hưởng đến hệ thống dẫn truyền điện của tim.
Các bệnh thường gặp gồm:
Hội chứng QT dài.
Hội chứng Brugada.
Hội chứng QT ngắn.
Loạn nhịp thất do catecholamine.
Những bệnh lý này có thể gây:
Hồi hộp.
Đánh trống ngực.
Ngất xỉu.
Ngừng tim đột ngột.
Trong nhiều trường hợp, đột tử tim có thể là biểu hiện đầu tiên của bệnh nếu không được phát hiện sớm.
Tăng cholesterol máu gia đình (Familial Hypercholesterolemia) là một trong những bệnh di truyền phổ biến nhất liên quan đến tim mạch.
Người mắc bệnh thường có:
Nồng độ cholesterol LDL rất cao từ khi còn nhỏ.
Nguy cơ xơ vữa động mạch sớm.
Nguy cơ nhồi máu cơ tim ở tuổi trẻ.
Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh có thể dẫn đến các biến cố tim mạch nghiêm trọng trước tuổi 50.
Một số dị tật tim bẩm sinh có liên quan đến yếu tố di truyền hoặc bất thường nhiễm sắc thể.
Các bệnh tim bẩm sinh thường gặp gồm:
Thông liên thất.
Thông liên nhĩ.
Tứ chứng Fallot.
Hẹp van động mạch chủ.
Còn ống động mạch.
Nguy cơ mắc bệnh tim bẩm sinh có thể tăng lên nếu trong gia đình đã từng có người mắc các dị tật tim tương tự.
Mặc dù không thể thay đổi yếu tố gen di truyền, nhưng hoàn toàn có thể giảm nguy cơ mắc bệnh hoặc làm chậm tiến triển của bệnh bằng các biện pháp chủ động.
Nên ưu tiên:
Rau xanh.
Trái cây tươi.
Ngũ cốc nguyên hạt.
Cá giàu omega-3.
Các loại hạt.
Đồng thời hạn chế:
Thực phẩm nhiều chất béo bão hòa.
Đồ ăn nhanh.
Thực phẩm chế biến sẵn.
Đường tinh luyện.
Hoạt động thể chất giúp:
Kiểm soát cân nặng.
Cải thiện tuần hoàn máu.
Hỗ trợ ổn định huyết áp.
Giảm nguy cơ bệnh tim mạch.
Người trưởng thành nên duy trì ít nhất 150 phút vận động mỗi tuần.
Thuốc lá làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch, nhồi máu cơ tim và đột quỵ, đặc biệt ở những người có yếu tố di truyền.
Nếu mắc:
Tăng huyết áp.
Đái tháo đường.
Rối loạn mỡ máu.
Cần điều trị và theo dõi theo hướng dẫn của bác sĩ để hạn chế biến chứng tim mạch.
Đây là biện pháp quan trọng giúp phát hiện sớm những bất thường ở người có tiền sử gia đình mắc bệnh tim.
Nếu trong gia đình có người mắc bệnh tim mạch, bạn nên đặc biệt lưu ý các dấu hiệu sau:
Cảm giác đau, nặng ngực hoặc khó chịu vùng ngực có thể là dấu hiệu cảnh báo bệnh tim.
Tim đập nhanh, không đều hoặc cảm giác bỏ nhịp cần được kiểm tra sớm.
Khó thở khi vận động hoặc khi nằm có thể liên quan đến bệnh cơ tim hoặc suy tim.
Đây có thể là dấu hiệu của các rối loạn nhịp tim di truyền nguy hiểm.
Nếu gia đình từng có người đột tử không rõ nguyên nhân ở độ tuổi trẻ, các thành viên khác nên được tầm soát tim mạch chuyên sâu.
Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định:
Điện tâm đồ (ECG).
Siêu âm tim.
Holter điện tim.
Xét nghiệm gen.
Những phương pháp này giúp phát hiện sớm nguy cơ và xây dựng kế hoạch theo dõi phù hợp.
Bệnh tim mạch có thể mang tính di truyền, đặc biệt ở các bệnh cơ tim, rối loạn nhịp tim, tăng cholesterol gia đình và một số bệnh tim bẩm sinh. Tuy nhiên, yếu tố di truyền không đồng nghĩa chắc chắn sẽ mắc bệnh. Việc duy trì lối sống lành mạnh, kiểm soát các yếu tố nguy cơ và khám sức khỏe định kỳ có thể giúp phát hiện sớm cũng như giảm đáng kể nguy cơ biến chứng tim mạch trong tương lai.
Nguồn tham khảo:
https://www.vinmec.com/vie/bai-viet/benh-tim-co-di-truyen-khong-vi
https://tamanhhospital.vn/benh-tim-di-truyen/
