Nội dung
Chủ đề
Kích thước chữ
Ngộ độc thực phẩm ở trẻ có thể xuất hiện sau khi ăn hoặc uống thực phẩm nhiễm vi khuẩn, virus hay độc tố. Các biểu hiện nôn ói, đau bụng, tiêu chảy khiến trẻ mệt mỏi và dễ mất nước, đặc biệt ở trẻ nhỏ. Vì vậy, cha mẹ cần nhận biết dấu hiệu bất thường, bù nước đúng cách và theo dõi tình trạng của trẻ. Bài viết này hướng dẫn cách chăm sóc an toàn tại nhà.
Trẻ bị ngộ độc thực phẩm thường xuất hiện các triệu chứng liên quan đến đường tiêu hóa sau khi ăn uống thực phẩm không an toàn. Tùy theo tác nhân gây bệnh, biểu hiện có thể xuất hiện sau vài giờ hoặc vài ngày, với mức độ khác nhau.
Một số dấu hiệu thường gặp gồm:
Buồn nôn và nôn ói: Trẻ có thể nôn nhiều lần, nhất là sau khi ăn hoặc uống.
Đau bụng: Trẻ đau bụng âm ỉ hoặc từng cơn, đôi khi kèm cảm giác chướng bụng, khó chịu.
Tiêu chảy: Trẻ đi ngoài phân lỏng nhiều lần trong ngày, có thể kèm đau quặn bụng.
Sốt: Một số trường hợp trẻ bị sốt do phản ứng của cơ thể với tác nhân gây nhiễm trùng.
Mệt mỏi, chán ăn: Trẻ uể oải, giảm hoạt động, ăn uống kém hơn bình thường.
Đặc biệt, cha mẹ cần chú ý các biểu hiện mất nước như môi khô, mắt trũng, ít tiểu, khóc ít nước mắt hoặc khát nhiều.
Nếu trẻ li bì, khó đánh thức, đau bụng dữ dội, nôn ra dịch xanh, đi ngoài ra máu hoặc có dấu hiệu mất nước nghiêm trọng, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay. Trẻ dưới 6 tháng tuổi có triệu chứng nôn hoặc tiêu chảy cũng nên được bác sĩ đánh giá sớm.

Hệ tiêu hóa của trẻ em dễ nhạy cảm hơn người trưởng thành
Khi nghi ngờ trẻ bị ngộ độc thực phẩm, cha mẹ cần bình tĩnh đánh giá tình trạng của trẻ. Nếu trẻ vẫn tỉnh táo, có thể uống nước và chưa xuất hiện dấu hiệu nguy hiểm, có thể thực hiện một số biện pháp chăm sóc ban đầu sau:
Bù nước và điện giải: Cho trẻ uống dung dịch Oresol (ORS) được pha đúng theo hướng dẫn trên bao bì để bổ sung lượng nước và điện giải bị mất do nôn hoặc tiêu chảy.
Cho trẻ uống từng lượng nhỏ: Nếu trẻ buồn nôn, nên cho uống từng thìa nhỏ, khoảng 5–10 ml mỗi lần và lặp lại thường xuyên. Nếu trẻ nôn, có thể tạm ngừng 5–10 phút rồi tiếp tục cho uống chậm hơn.
Không tự ý gây nôn: Việc cố gây nôn bằng tay hoặc các phương pháp dân gian có thể làm tăng nguy cơ sặc và gây tổn thương đường tiêu hóa.
Không tự ý sử dụng thuốc: Cha mẹ không nên tự dùng thuốc cầm tiêu chảy, thuốc chống nôn hoặc kháng sinh khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Trong quá trình xử lý, cần theo dõi số lần nôn, tiêu chảy, lượng nước trẻ uống được và số lần đi tiểu. Nếu trẻ nôn liên tục, không thể giữ nước hoặc tình trạng xấu đi, cần đưa trẻ đi khám kịp thời.
Sau khi các triệu chứng cấp tính giảm dần, chế độ chăm sóc phù hợp sẽ giúp trẻ phục hồi sức khỏe và hạn chế nguy cơ mất nước, suy giảm dinh dưỡng.
Cha mẹ nên cho trẻ ăn thành nhiều bữa nhỏ, lựa chọn thực phẩm mềm, dễ tiêu hóa như cháo, súp, cơm mềm hoặc các món ăn quen thuộc phù hợp với độ tuổi.
Không cần bắt trẻ nhịn ăn kéo dài. Khi trẻ bớt nôn và có thể ăn uống, nên từng bước duy trì chế độ ăn bình thường. Với trẻ còn bú mẹ, cần tiếp tục cho bú thường xuyên. Trẻ dùng sữa công thức có thể tiếp tục sử dụng theo hướng dẫn phù hợp, không tự ý pha loãng sữa.
Ngộ độc thực phẩm có thể khiến trẻ mệt mỏi, mất sức do nôn và tiêu chảy. Vì vậy, cha mẹ nên tạo không gian yên tĩnh, thoáng mát để trẻ nghỉ ngơi, ngủ đủ giấc và hạn chế các hoạt động thể lực quá sức.
Tiếp tục cho trẻ uống nước và bù điện giải phù hợp với tình trạng mất nước. Nên tránh nước ngọt có gas, nước trái cây quá ngọt vì có thể khiến tiêu chảy nghiêm trọng hơn.
Cha mẹ cần rửa tay bằng xà phòng trước khi chuẩn bị thức ăn, sau khi thay tã hoặc vệ sinh cho trẻ. Thực phẩm phải được chế biến chín, bảo quản đúng cách và tránh sử dụng thức ăn có dấu hiệu ôi thiu.
Ngay cả khi trẻ đã giảm nôn hoặc tiêu chảy, cha mẹ vẫn cần quan sát khả năng ăn uống, mức độ tỉnh táo và lượng nước tiểu. Nếu triệu chứng kéo dài, tái phát hoặc xuất hiện bất thường, nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để được kiểm tra.

Lưu ý chăm sóc trẻ em giúp trẻ nhanh hồi phụ sau khi điều trị ngộ độc thực phẩm
Kết luận
Chăm sóc trẻ bị ngộ độc thực phẩm ưu tiên bù nước, duy trì dinh dưỡng và theo dõi dấu hiệu mất nước. Cha mẹ không nên tự ý dùng thuốc cầm tiêu chảy, kháng sinh hoặc gây nôn cho trẻ. Nếu trẻ li bì, nôn liên tục, đi ngoài ra máu hoặc không thể uống nước, hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay. Xử trí đúng giúp hạn chế biến chứng và hỗ trợ trẻ hồi phục.
Mọi thông tin chỉ mang tính chất tham khảo không phục vụ điều trị, người bệnh nên đến các cơ sở y tế uy tín để thăm khám.
Xem hệ thống nhà thuốc đối tác của YWAY toàn quốc