Mắc Tiểu Đường Thai Kỳ Có Thể Ảnh Hưởng Như Thế Nào Đến Mẹ Và Bé?

Tiểu đường thai kỳ là tình trạng đường huyết tăng cao được phát hiện trong thời gian mang thai. Nếu không được kiểm soát tốt, bệnh có thể làm tăng nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe của cả mẹ và em bé, từ các vấn đề trong thai kỳ, khi sinh đến nguy cơ mắc bệnh chuyển hóa về sau. Phát hiện sớm và điều trị đúng cách giúp giảm đáng kể các nguy cơ này.

Sinh non

Tiểu đường thai kỳ, đặc biệt khi đường huyết kiểm soát kém hoặc đi kèm các biến chứng khác, có thể làm tăng nguy cơ sinh non. Sinh non là tình trạng em bé chào đời trước 37 tuần thai.

Nguy cơ này có thể liên quan đến việc thai phát triển quá lớn, đa ối, tăng huyết áp hoặc tiền sản giật ở người mẹ. Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chủ động cho sinh sớm nếu tiếp tục mang thai gây nguy cơ cho mẹ hoặc thai nhi.

Trẻ sinh non có thể chưa phát triển hoàn thiện một số cơ quan, đặc biệt là phổi, hệ thần kinh và khả năng điều hòa thân nhiệt. Vì vậy, trẻ có thể cần được chăm sóc đặc biệt sau sinh tùy tuổi thai và tình trạng sức khỏe.

Mẹ bầu mắc tiểu đường trong kỳ mang thai có thể gây ảnh hưởng khá nhiều đến bé

Thai chết lưu

Thai chết lưu là biến chứng nghiêm trọng nhưng không phải là kết quả tất yếu của tiểu đường thai kỳ. Nguy cơ có thể tăng khi đường huyết không được kiểm soát hoặc bệnh đi kèm với các yếu tố nguy cơ khác.

Đường huyết cao kéo dài có thể ảnh hưởng đến môi trường phát triển của thai nhi và chức năng nhau thai. Ngoài ra, các biến chứng như tăng huyết áp hoặc tiền sản giật cũng có thể làm tăng nguy cơ ảnh hưởng đến thai.

Vì vậy, phụ nữ mắc tiểu đường thai kỳ cần được theo dõi thai kỳ chặt chẽ. Việc kiểm soát đường huyết, khám thai đúng lịch và thực hiện các xét nghiệm theo chỉ định giúp bác sĩ phát hiện sớm những bất thường và đưa ra hướng xử trí phù hợp.

Em bé bị thừa cân

Một trong những ảnh hưởng thường gặp của tiểu đường thai kỳ là thai nhi phát triển lớn hơn bình thường. Khi đường huyết của mẹ tăng, glucose có thể đi qua nhau thai và làm thai nhi nhận được nhiều glucose hơn.

Để đáp ứng, cơ thể thai nhi tăng sản xuất insulin. Insulin có tác dụng thúc đẩy quá trình tích trữ năng lượng, từ đó có thể khiến thai nhi tăng trưởng quá mức.

Thai to có thể làm tăng nguy cơ:

• Khó sinh qua đường âm đạo.

• Chấn thương trong quá trình sinh.

• Sinh mổ.

• Hạ đường huyết ở trẻ sau sinh.

Do đó, kiểm soát đường huyết và theo dõi sự phát triển của thai nhi là những yếu tố quan trọng trong thai kỳ có tiểu đường.

Em bé bị vàng da hoặc mắc các vấn đề hô hấp

Trẻ sinh ra từ mẹ bị tiểu đường thai kỳ có thể có nguy cơ gặp một số vấn đề sau sinh, trong đó có hạ đường huyết và vàng da sơ sinh.

Vàng da sơ sinh

Vàng da xảy ra khi bilirubin trong máu tăng, khiến da và lòng trắng mắt của trẻ chuyển vàng. Đây là tình trạng khá phổ biến ở trẻ sơ sinh và không phải trường hợp nào cũng liên quan đến tiểu đường thai kỳ.

Tuy nhiên, trẻ có mẹ bị tiểu đường có thể cần được theo dõi đường huyết và tình trạng vàng da sau sinh kỹ hơn. Nếu vàng da xuất hiện sớm, tăng nhanh hoặc kéo dài, trẻ cần được bác sĩ đánh giá.

Các vấn đề hô hấp

Trẻ sinh non có nguy cơ gặp vấn đề về hô hấp cao hơn do phổi chưa phát triển hoàn thiện. Ngoài ra, trẻ của mẹ bị tiểu đường có thể có nguy cơ suy hô hấp sơ sinh cao hơn trong một số trường hợp, đặc biệt khi kiểm soát đường huyết kém hoặc sinh trước ngày dự kiến.

Sau sinh, trẻ có thể được theo dõi nhịp thở, lượng oxy trong máu và các dấu hiệu bất thường khác để can thiệp kịp thời nếu cần.

Em bé có nguy cơ mắc bệnh đái tháo đường

Trẻ có mẹ mắc tiểu đường thai kỳ có thể có nguy cơ cao hơn đối với béo phì và rối loạn chuyển hóa về sau, từ đó làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường type 2.

Tuy nhiên, điều này không có nghĩa mọi trẻ sinh ra từ mẹ bị tiểu đường thai kỳ đều sẽ mắc bệnh. Nguy cơ còn chịu ảnh hưởng bởi yếu tố di truyền, chế độ ăn uống, cân nặng, mức độ vận động và môi trường sống.

Sau khi trẻ lớn lên, việc duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống cân bằng và vận động thường xuyên có thể góp phần giảm các yếu tố nguy cơ chuyển hóa.

>> Xem thêm: Bệnh Tiểu Đường Ở Trẻ Sơ Sinh

Người mẹ có nguy cơ cao bị đái tháo đường

Sau khi sinh, đường huyết của phần lớn phụ nữ bị tiểu đường thai kỳ có thể trở về mức bình thường. Tuy nhiên, tiền sử tiểu đường thai kỳ là một yếu tố nguy cơ quan trọng của tiểu đường type 2 trong tương lai.

Nguy cơ này có thể tăng nếu người mẹ thừa cân, béo phì, ít vận động hoặc có tiền sử gia đình mắc tiểu đường.

Vì vậy, không nên xem tiểu đường thai kỳ là tình trạng chỉ cần quan tâm trong thời gian mang thai. Sau sinh, mẹ cần tiếp tục duy trì lối sống lành mạnh và kiểm tra đường huyết theo khuyến cáo của bác sĩ.

Thông thường, phụ nữ từng mắc tiểu đường thai kỳ nên được kiểm tra đường huyết sau sinh và tiếp tục tầm soát định kỳ về sau để phát hiện sớm tiền tiểu đường hoặc tiểu đường type 2.

Mẹ bầu có khả năng mắc đái tháo đường sau sinh

Người mẹ có nguy cơ đái tháo đường thai kỳ trong những lần mang thai sau

Phụ nữ từng mắc tiểu đường thai kỳ có nguy cơ tái phát tiểu đường thai kỳ ở những lần mang thai tiếp theo cao hơn so với người chưa từng mắc bệnh.

Nguy cơ tái phát phụ thuộc vào nhiều yếu tố như cân nặng trước khi mang thai, mức độ tăng cân, tiền sử gia đình, tình trạng chuyển hóa và việc kiểm soát sức khỏe giữa các lần mang thai.

Nếu từng mắc tiểu đường thai kỳ, phụ nữ nên chủ động thông báo với bác sĩ ngay từ đầu lần mang thai tiếp theo. Bác sĩ có thể đánh giá các yếu tố nguy cơ và chỉ định tầm soát đường huyết sớm hơn nếu cần.

Duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống khoa học và vận động thường xuyên trước khi mang thai tiếp theo cũng có thể giúp giảm nguy cơ rối loạn đường huyết.

Làm gì để giảm nguy cơ biến chứng do tiểu đường thai kỳ?

Tiểu đường thai kỳ không đồng nghĩa với việc mẹ và bé chắc chắn gặp biến chứng. Việc kiểm soát bệnh đúng cách có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ.

Một số nguyên tắc quan trọng gồm:

• Theo dõi đường huyết theo hướng dẫn của bác sĩ.

• Tuân thủ chế độ ăn phù hợp với thai kỳ.

• Ưu tiên rau xanh, chất xơ, protein và carbohydrate chất lượng tốt.

• Hạn chế nước ngọt, bánh kẹo và thực phẩm chứa nhiều đường bổ sung.

• Duy trì hoạt động thể chất phù hợp nếu không có chống chỉ định sản khoa.

• Sử dụng insulin hoặc thuốc điều trị theo đúng chỉ định.

• Khám thai định kỳ để theo dõi sự phát triển của thai nhi.

• Kiểm tra đường huyết sau sinh và tái khám đúng lịch.

Phụ nữ mang thai không nên tự ý nhịn ăn, giảm tinh bột quá mức hoặc sử dụng thuốc, thực phẩm chức năng với mục đích kiểm soát đường huyết mà chưa có hướng dẫn chuyên môn.

>> Xem thêm: Nên Xét Nghiệm Tiểu Đường Thai Kỳ Ở Tuần Thứ Bao Nhiêu?