Những Biến Chứng Thường Gặp Ở Người Bị Xơ Gan Giai Đoạn Cuối

Ở người mắc xơ gan giai đoạn cuối (xơ gan mất bù), chức năng gan suy giảm nghiêm trọng, khiến cơ thể không còn khả năng thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ quan trọng như chuyển hóa chất dinh dưỡng, tổng hợp protein, sản xuất các yếu tố đông máu và đào thải độc tố. Lúc này, người bệnh có nguy cơ gặp nhiều biến chứng nguy hiểm, thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.

Những biến chứng thường gặp ở người xơ gan giai đoạn cuối

1. Cổ trướng (tích tụ dịch trong ổ bụng)

Cổ trướng là một trong những biến chứng phổ biến nhất của xơ gan mất bù. Khi áp lực tĩnh mạch cửa tăng cao, kết hợp với tình trạng giảm albumin máu và rối loạn điều hòa nước, muối, dịch có thể tích tụ trong khoang bụng. Người bệnh thường có biểu hiện bụng căng to, tăng cân do giữ nước, phù chân, cảm giác nặng bụng và khó thở khi dịch tích tụ quá nhiều.

Biến chứng cổ trướng ở người bệnh xơ gan giai đoạn cuối khiến bụng phình to

2. Xuất huyết tiêu hóa do vỡ giãn tĩnh mạch thực quản, dạ dày

Xơ gan tiến triển gây tăng áp lực tĩnh mạch cửa, khiến các tĩnh mạch ở thực quản và dạ dày giãn rộng, dễ bị vỡ. Khi xảy ra xuất huyết, người bệnh có thể nôn ra máu, đi ngoài phân đen, chóng mặt, tụt huyết áp hoặc sốc mất máu. Đây là biến chứng đặc biệt nguy hiểm, cần được cấp cứu ngay lập tức.

3. Bệnh não gan

Bệnh não gan xảy ra khi gan không còn khả năng xử lý hiệu quả các chất độc trong máu, đặc biệt là amoniac. Các chất này có thể ảnh hưởng đến hoạt động của não, gây ra tình trạng mất tập trung, rối loạn giấc ngủ, thay đổi hành vi, lú lẫn, run vỗ cánh và nghiêm trọng hơn là hôn mê gan.

4. Hội chứng gan thận

Hội chứng gan thận là một dạng suy giảm chức năng thận nghiêm trọng, thường xuất hiện ở người xơ gan tiến triển có cổ trướng. Sự rối loạn tuần hoàn làm giảm lượng máu đến thận, khiến chức năng lọc của thận suy giảm. Người bệnh có thể tiểu ít, mệt mỏi, phù nề và tăng creatinin máu. Nếu không được điều trị kịp thời, tình trạng này có thể tiến triển nhanh và làm tăng nguy cơ tử vong.

5. Viêm phúc mạc nhiễm khuẩn tự phát

Đây là tình trạng nhiễm khuẩn dịch cổ trướng mà không có ổ nhiễm khuẩn rõ ràng cần can thiệp ngoại khoa trong ổ bụng. Người bệnh có thể xuất hiện sốt, đau bụng, bụng chướng, tiêu chảy hoặc rối loạn ý thức. Tuy nhiên, một số trường hợp biểu hiện không điển hình, vì vậy người xơ gan có cổ trướng cần được thăm khám kịp thời khi sức khỏe đột ngột xấu đi.

6. Rối loạn đông máu và tăng nguy cơ chảy máu

Gan có vai trò tổng hợp nhiều yếu tố tham gia quá trình đông máu. Khi chức năng gan suy giảm, người bệnh có thể gặp tình trạng giảm tiểu cầu, rối loạn đông máu, dễ bầm tím hoặc chảy máu kéo dài. Tuy nhiên, xơ gan cũng có thể làm tăng nguy cơ hình thành cục máu đông, đặc biệt là huyết khối tĩnh mạch cửa.

7. Suy dinh dưỡng và teo cơ

Người xơ gan giai đoạn cuối thường bị chán ăn, buồn nôn, rối loạn hấp thu và thay đổi chuyển hóa protein. Tình trạng này dễ dẫn đến suy dinh dưỡng, giảm khối lượng cơ, yếu cơ và suy giảm sức đề kháng. Đặc biệt, mất cơ có thể làm giảm khả năng chuyển hóa amoniac ngoài gan, góp phần làm tăng nguy cơ bệnh não gan.

Teo cơ do xơ gan giai đoạn cuối

8. Ung thư biểu mô tế bào gan

Xơ gan là một trong những yếu tố nguy cơ quan trọng nhất của ung thư biểu mô tế bào gan. Tình trạng tổn thương và tái tạo tế bào gan kéo dài có thể dẫn đến những biến đổi bất thường, làm tăng nguy cơ hình thành khối u ác tính. Người bệnh cần được theo dõi, tầm soát ung thư gan định kỳ theo hướng dẫn của bác sĩ, ngay cả khi chưa xuất hiện triệu chứng rõ ràng.

9. Hội chứng gan phổi và tăng áp lực động mạch phổi do tăng áp cửa

Ở một số bệnh nhân xơ gan tiến triển, các bất thường trong hệ tuần hoàn phổi có thể làm giảm khả năng trao đổi oxy hoặc tăng áp lực trong động mạch phổi. Người bệnh thường có biểu hiện khó thở, mệt mỏi, giảm khả năng vận động và thiếu oxy máu. Những biến chứng này có thể ảnh hưởng đáng kể đến tiên lượng và khả năng điều trị.

10. Suy gan cấp trên nền mạn tính

Đây là tình trạng chức năng gan suy giảm đột ngột ở người có bệnh gan mạn tính, thường liên quan đến các yếu tố thúc đẩy như nhiễm trùng, xuất huyết tiêu hóa hoặc uống rượu. Người bệnh có thể bị vàng da nặng, rối loạn đông máu, bệnh não gan và suy nhiều cơ quan. Đây là biến chứng có nguy cơ tử vong cao, cần được điều trị tích cực tại bệnh viện.

Khi nào người bệnh cần được cấp cứu?

Người mắc xơ gan giai đoạn cuối cần đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện những dấu hiệu như nôn ra máu, đi ngoài phân đen, lú lẫn hoặc giảm ý thức, sốt kèm đau bụng, khó thở nghiêm trọng, tiểu rất ít hoặc vàng da tăng nhanh kèm suy giảm sức khỏe.

Lưu ý: Xơ gan mất bù là tình trạng nghiêm trọng nhưng không đồng nghĩa tất cả người bệnh đều không còn khả năng điều trị. Việc kiểm soát nguyên nhân gây xơ gan, điều trị biến chứng, hỗ trợ dinh dưỡng và đánh giá khả năng ghép gan có thể giúp cải thiện tiên lượng và chất lượng sống.