Nội dung
Chủ đề
Kích thước chữ
Tại sao xơ gan lại gây thiếu máu? Thiếu máu ở người xơ gan có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như xuất huyết tiêu hóa, cường lách, thiếu dinh dưỡng hoặc giảm khả năng tạo máu. Tình trạng này khiến người bệnh dễ mệt mỏi, chóng mặt, da xanh và suy nhược nếu không được phát hiện, xử trí phù hợp.
Xơ gan khiến cấu trúc gan bị biến đổi, cản trở dòng máu đi qua gan và làm tăng áp lực tĩnh mạch cửa. Đồng thời, chức năng gan suy giảm cũng ảnh hưởng đến dinh dưỡng và quá trình tạo máu. Vì vậy, thiếu máu ở người xơ gan thường do nhiều cơ chế cùng lúc.

Suy giảm chức năng gan có thể gây ảnh hưởng đến quá trình tạo máu
Tăng áp lực tĩnh mạch cửa có thể làm giãn các tĩnh mạch ở thực quản và dạ dày. Khi các tĩnh mạch này vỡ, người bệnh có thể bị mất máu cấp với biểu hiện như:
Nôn ra máu.
Đi ngoài phân đen.
Chóng mặt, da xanh.
Tim đập nhanh, tụt huyết áp nếu mất nhiều máu.
Ngoài ra, mất máu tiêu hóa kéo dài với lượng nhỏ cũng có thể gây thiếu sắt và dẫn đến thiếu máu mạn tính.
Tăng áp lực tĩnh mạch cửa có thể khiến lách to và giữ lại nhiều tế bào máu hơn bình thường.
Khi lách hoạt động quá mức, số lượng hồng cầu trong máu có thể giảm, từ đó gây thiếu máu. Một số trường hợp còn giảm cả bạch cầu và tiểu cầu.
Người xơ gan thường có nguy cơ ăn uống kém, chán ăn hoặc suy dinh dưỡng. Nếu cơ thể thiếu các chất cần thiết cho quá trình tạo máu như sắt, axit folic hoặc vitamin B12, việc sản xuất hồng cầu có thể bị ảnh hưởng.
Tình trạng này đặc biệt dễ gặp ở người uống nhiều rượu bia kéo dài hoặc có chế độ ăn không đầy đủ.
Ở người mắc bệnh gan mạn tính, tình trạng viêm kéo dài, suy dinh dưỡng, sử dụng rượu bia hoặc một số thuốc có thể ảnh hưởng đến hoạt động của tủy xương.
Khi tủy xương sản xuất hồng cầu kém hiệu quả, thiếu máu có thể xuất hiện ngay cả khi người bệnh không bị mất máu rõ ràng.
Một số trường hợp xơ gan tiến triển có thể xuất hiện tình trạng hồng cầu bị phá hủy nhanh hơn bình thường. Mặc dù không phải nguyên nhân phổ biến nhất, cơ chế này vẫn có thể làm tình trạng thiếu máu trở nên nghiêm trọng hơn.
Người bệnh có thể gặp các biểu hiện như:
Mệt mỏi, suy nhược.
Da và niêm mạc nhợt.
Hoa mắt, chóng mặt.
Tim đập nhanh.
Khó thở khi gắng sức.
Dễ mệt khi vận động.
Các triệu chứng này khá giống với biểu hiện chung của bệnh gan, vì vậy cần xét nghiệm công thức máu để xác định chính xác tình trạng thiếu máu.

Người bị bệnh xơ gan cần được chú ý điều trị
Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào nguyên nhân và mức độ thiếu máu.
Thiếu máu kéo dài có thể làm người bệnh mệt mỏi, giảm khả năng vận động và ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống.
Đặc biệt, nếu thiếu máu do xuất huyết tiêu hóa, người bệnh có thể mất máu nhanh và rơi vào tình trạng nguy hiểm. Nôn ra máu, đi ngoài phân đen, chóng mặt nhiều hoặc tụt huyết áp là những dấu hiệu cần được cấp cứu sớm.
Điều trị cần dựa vào nguyên nhân gây thiếu máu. Bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm công thức máu, đánh giá lượng sắt, vitamin và kiểm tra tình trạng xuất huyết tiêu hóa hoặc cường lách.
Tùy từng trường hợp, phương pháp điều trị có thể bao gồm:
Kiểm soát xuất huyết tiêu hóa.
Điều trị tăng áp lực tĩnh mạch cửa.
Bổ sung sắt, axit folic hoặc vitamin B12 khi có thiếu hụt.
Cải thiện chế độ dinh dưỡng.
Điều trị nguyên nhân gây xơ gan.
Truyền máu khi cần thiết.
Người bệnh không nên tự ý uống sắt khi chưa xác định nguyên nhân, bởi không phải trường hợp thiếu máu nào ở người xơ gan cũng do thiếu sắt.
Kết luận
Xơ gan có thể gây thiếu máu do nhiều nguyên nhân, phổ biến nhất là xuất huyết tiêu hóa, cường lách, thiếu dinh dưỡng và giảm khả năng tạo máu. Khi người xơ gan xuất hiện mệt mỏi, chóng mặt, da xanh hoặc hemoglobin giảm, cần xác định nguyên nhân để điều trị phù hợp. Đặc biệt, nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen cần được xử trí cấp cứu.
Nguồn tham khảo:
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5118860/
Mọi thông tin chỉ mang tính chất tham khảo không phục vụ điều trị, người bệnh nên đến các cơ sở y tế uy tín để thăm khám.
Xem hệ thống nhà thuốc đối tác của YWAY toàn quốc